Schaken in de townships

George Butau leert kinderen in townships schaken

Een schaakproject in Kaapstad (Zuid-Afrika), wat heeft dat nu met Pegasus Amstelveen te maken? Een terechte vraag. Toch wil ik u dan wijzen op de spreuk van de FIDE, de wereldschaakbond: gens una sumus (wij zijn één familie). Schaken brengt mensen uit de gehele wereld bij elkaar.

Zo’n twee maanden geleden kwam ik via Facebook in contact met George Butau uit Zuid-Afrika. Hij wist mijn aandacht te trekken met een bijzonder project: schaken voor kinderen in achterstandswijken, de beruchte townships.

Afkomstig uit Zimbabwe woont hij al jaren in Zuid-Afrika, in een township bij Kaapstad om precies te zijn. Daar ziet hij dat anno 20021 veel zwarte kinderen nog altijd opgroeien in armoede en criminaliteit (roofovervallen, inbraken, diefstallen, berovingen en afpersingen). Er is veel alcohol- en drugsgebruik, ook bij jonge kinderen. Veel kinderen maken hun school niet af of gaan helemaal niet naar school. Daarnaast zijn er veel tienerzwangerschappen.

George is een enthousiast schaker en bovendien een doorzetter: met zijn bescheiden spaargeld zette hij in december 2020 een schaakschool in zijn township. Nou ja, schaakschool: een kleine bouwkeet met golfplaten. Hij kocht een aantal plastic schaakborden, -stukken en een paar schaakklokken. Toen was het geld op; geld voor meer (digitale) schaaklokken, boeken, dvd’s, stoelen en tafels was er niet meer. De kinderen zitten noodgedwongen op rieten matten als zij schaken.

Maar George is een vechter en ging, samen met een paar vrijwilligers, van start met zijn schaakschool: hij ging alle huizen af en vroeg aan de kinderen of ze wilden leren schaken. Nou, dat wilden ze wel! Inmiddels zijn er 158 jongens en meisjes die regelmatig langskomen. Hun aantal groeit snel. Sommigen zijn er dagelijks te vinden, anderen een of twee keer per week. Ondanks de wat primitieve omstandigheden wordt er naar hartenlust geschaakt. De kinderen vermaken zich, leren zich beter concentreren, hun zelfvertrouwen stijgt en daarmee ook hun schoolprestaties.

George heeft grootse plannen. Hij wil de schaakschool niet alleen opknappen en verbeteren, bijvoorbeeld door speciale lesruimtes in te richten in containers, maar ook de scholen in de buurt benaderen. Er zijn 57 scholen in de omgeving waar nog geen schaakles wordt gegeven. George Butau wil op deze scholen schaken introduceren, een heuse competitie opzetten tussen deze scholen en ook toernooien organiseren. De winnaars kunnen dan een scholarship kunnen verdienen. Uiteindelijk wil hij in buurlanden als Zimbabwe, Namibië, Zambia en Lesotho dergelijke projecten van de grond tillen.

Hoewel George Butau te bescheiden is om er zelf over te beginnen, is het wel duidelijk dat er veel geld nodig is voor zijn plannen. Voor schaakborden- en stukken, analoge en digitale klokken, boeken, dvd’s, betere huisvesting, noem maar op. Zelf heb ik in augustus al een eerste donatie gedaan. Heel verheugend was het grote enthousiasme tijdens de algemene ledenvergadering voor dit project, de eerste bijdragen zijn al binnen! Veel dank aan het bestuur van Pegasus voor hun gulle gift.

Wilt u meer weten over het schaakproject van George Butau? Kijk dan op zijn Facebook-pagina of op de website van Go Get Funding. Of neem contact op met ondergetekende (bart@stamteksten.nl, tel. 06 - 15 14 78 98).